Fonds Anjou. Imprimés numérisés

Déplier tous les niveaux

Mots clés typologiques

Habes in hoc volumine... Divina Lactantii Firmiani opera... castigata... Ejusdem Neophythomon [sic]. Carmende Phoenice [Ovidius Phoenix (Metamorph., XV, 391-402) Carmen de resurrectione Domini Dantes Phoenice (Inferno, XXIV, 107-112]. Habes etiam Jo. Chrysosthomi de Eucharistia quamdam expositionem [Hieronymo Donato interprete] et ineamdem materiam Laurentii Vallae sermones. Habes Philippi ad hortationem ad Theodosium et adversus gentes Teruliani apologeticon [Epistola Joannis Tacuini ad Marcum Cornelium, 15 kal. jan. 1502. Hieronymys ex libro de Viris illustribus, de Lactantio Joannes Petrus Valerianus curavit.]

Cote/Cotes extrêmes

Rés. ST 0165

Date

1502

Langue des unités documentaires

Latin

Lieu d’impression ou de fabrication

Venetiis

Nom d’imprimeur ou de fabricant

impensis Joannis Tacuini

Conditions d'accès

Exclu du prêt

Type de présentation matérielle et importance matérielle

2 parties en 1 vol.

Présence d'illustration

car. rom. init. coloriées, marque du libraire

Dimensions et unité de dimensions

In 2

Historique de la conservation

Ex-libris manuscrit sur la page de titre "J. Michelet" (XVIe s.) puis "praed. Andeg."

Forme du contenu

Monographie

Notes sur la zone de la forme du contenu et du type de médiation et sur les types spécifiques de ressource

On a employé des feuillets manuscrits comme pages de garde

Notes sur la zone de l'édition et de l'histoire bibliographique de la ressource

USTC 762283.

Notes sur la zone de la description matérielle

Sig. []8 A-V8 a-c6 d4

Notes sur l'exemplaire en main

Reliure estampée à froid sur veau, XVIe s. Décor dans une composition très comparable à celle de la reliure du "Rés. SA 0422" de la biliothèque municipale d'Angers, ornée des mêmes fers dans un large encadrement et un semis losangé de vases de fleurs au naturel. Ce dernier fer est employé également sur le volume de la bibliothèque municipale d'Angers coté "Rés. T 0609" aux côtés d'un autre fer employé par le relieur angevin Clément Alexandre.

Annotations manuscrites. Première grande lettrine M enluminée par un peintre angevin, enlumineur d'aveux peints conservés aux Archives départementales de Maine-et-Loire. Petites lettrines peintes aquarellées.

Table des matières

  • Contre-plat sup. : [Texte manuscrit] : [Texte en latin, rubriques peintes] 003
  • Garde : [n. s.] [Texte manuscrit] : [Texte en latin, rubriques peintes] 004
  • Garde : [n. s.] [Texte manuscrit] : [Texte en latin, rubriques peintes] 005
  • [f. 1] : Page de titre : Habes in hoc volumine lector optime diuina Lactantii Firmiani opera perque accurate castigata : graeco integro adiuncto : quod in aliis cum mancum tum corruptum inuenitur. Eiusdem Neophytomon. Carmen de Phoenice. Carmen de Resurrectione Domini. Habes etiam Ioannis Chrysostomi de Eucharistia quandam expositionez et in eandem materiam Laurenti Vallae sermonem. Habes Philippi adhortationez ad Theodosium et ad uersus gentes Tertuliani Apologeticon 010
  • [f. 1v] : Epître : Epistola 011
  • f. 2 : Table : Tabula huius operis 012
  • f. 1 : Liber 1 / Capitulum 1 - [Enluminure] : Lucii Coelii Lactantii diuinarum institutionum, aduersus genteis, de falsa religione, libri primi, praefatio ad imperatorem cons. / Quanti fit & fuerit semper cognitio ueritatis. Et ? nec sine religione sapientia nec sine sapientia sit probanda religio 026
  • f. 2 : Capitulum 2 : De errore philosophorum euacuantium prouidentiam & publica statuentium fide 028
  • f. 2v : Capitulum 3 : An potestate unius dei mundus regatur an multorum 029
  • f. 3 : Capitulum 4 : Quod sub uno humili deo particulares plures esse non possunt 030
  • f. 3v : Capitulum 5 : De testimoniis poetarum 031
  • f. 4v : Capitulum 6 : De testimoniis prophetarum & philosophorum & de testimoniis Cottae pontificis Trismegisti & de decem Sibyllis 033
  • f. 5v : Capitulum 7 : De testimoniis Apollinis & deorum 035
  • f. 6 : Capitulum 8 : De caecitate eorum qui plures deos opinantur & unde hic error habuit originem & ? corpus deo non est necessarium nec propagatio liberorum 036
  • f. 6v : Capitulum 9 : De Hercule & gestis eius atque ortu eius ex Ioue & Alcmena & morte eius 037
  • f. 7 : Capitulum 10 : De Aesculapio, Apolline, Neptuno ac Marte & Castore, Polluce, atque Mercurio 038
  • f. 7v : Capitulum 11 : De ipsius Iouis parentibus & ortu & uita eius flagitiosissima, morte & sepultura & opificio poetarum 039
  • f. 10 : Capitulum 12 : Quoniam stoici figmenta poetarum ad philosophicam transferant rationem? 044
  • f. 10v : Capitulum 13 : Quomodo poetae & historici euacuant stoicorum traditionem de Ioue & Saturno & aliis diis 045
  • f. 11v : Capitulum 14 - Capitulum 15 : Quid inde Ennius docet in sacra historia. - Quad ratione homines dii coeperint nominari 047
  • f. 13 : Capitulum 16 : Qua ratione dii esse non possunt, quos secus discernit. Et ? in naturam dei non accedit aut sexus, aut coitus, aut officium generandi 050
  • f. 13v : Capitulum 17 : Quod? stoici fidem historiarum & poetarum figmenta iani physica ratione? peruertunt: & quae miseriae & turpitudines de diis rereferantur 051
  • f. 14v : Capitulum 18 : Quomodo refellantur? hi qui deos esse factos ex hominibus mentiantur? 053
  • f. 15 : Capitulum 19 : Quod deos uanos & deum uerum nemo simul potest colere 054
  • f. 15v : Capitulum 20 : De propria Romanorum religione 055
  • f. 17 : Capitulum 21 : De sacrificiis & mysteriis eorum 058
  • f. 18v : Capitulum 22 : Quis author praedictarum uanitatum in Italia apud Romanos fuerit, & quis? apud alias gentes 061
  • f. 19v : Capitulum 23 : Quo tempore coeperint uanae supstitiones, quibus? sub autoribus 063
  • f. 20 : Liber 2 / Capitulum 1 : Lucii Coelii Lactantii Firmianii institutionum diuinarum aduersus gentieis: Liber secundus. - De origine erroris ad Constantinum Imperatorem 064
  • f. 21 : Capitulum 2 : Quae fuerit prima causa fingendi simulacra, & ? uerissima dei imago est homo. Et ? extra se deum nemo fideliter colit 066
  • f. 21v : Capitulum 3 : Quod? Cicero & alii qui? uidebantur sapientes, caeteris deterius peccauerunt 067
  • f. 22v : Capitulum 4 : Quod nil maiestatis & reuerentiae habeant idola 069
  • f. 24 : Capitulum 5 : Quod solus omnium creator uerus deus est, solusque colendus, nec elementa nec corpora caelestia aliquid diuinitatis habent, in quo & stoici desipiunt, qui stellas deos putant quae non sua uoluntate mouentur sed dei, & qua ratione eas sic fieri uoluit 072
  • f. 25 : Capitulum 6 : Quod nec terra : nec aqua nec pars aliqua mundi nec totus ipse deus est animatus sicut stoici mentiuntur qui quod astruunt pariter & euertunt 074
  • f. 25v : Capitulum 7 : Quod dupliciter peccant insipientes : & ? auaritia sub obtentu religionis colitur praeualente ratione, traditione maiorum : & qui fuerint maiores : quorum autoritas preiudicat ueritati 075
  • f. 26 : Capitulum 8 : Quod ratione potius innitendum est & quae miracula scripta sunt ad confirmationem erroris multorum 076
  • f. 27 : Capitulum 9 : Quod pinuidiam diaboli intrauit mors, pullulant radices errorum. Et ? deus ipse natura e, qui materiam primodialem & oia fecit ex nihilo 078
  • f. 29v : Capitulum 10 : Quod deus quatuor elementa distinxit, & quatuor qualitates & quatuor tempora, & ? excalore & humore fit uita, & quare homines igne, caetera animalia aqua magis utantur 083
  • f. 30v : Capitulum 11 : Quod creato mundo facta animalia propter homines sunt, & tandem homo ipse & quid sit ? poetae finxerunt Deucalionem hominies reparasse & ? Aristoteles falsum putauit mundum esse aeternum, qui? sunt tres partes 085
  • f. 31v : Capitulum 12 : Quod non de terra uel sponte nata sunt animalia sed dispositione diuina cuius fecisset deus nosconscios si scire expediret 087
  • f. 32v : Capitulum 13 : Quare duo sexus mundi minoris id est hominis : & quid sit mors eius prima : quid secunda & des primorum parentum culpa & poena 089
  • f. 33v : Capitulum 14 : Quod non Liber pater fuit inuentor uini : sed Noe post diluuium. Et qui? fuerit origo gentium : & qui primi habuerint sciam astrorum & ignorantiam dei 091
  • f. 34 : Capitulum 15 : De inquinatione angelorum, & duobus generibus daemonum : qui se persuaserunt ut deos coli : quos et familiares philosohi habuerunt : ut Socrates 092
  • f. 34v : Capitulum 16 / Capitulum 17 : Quod hi prodesse putantur : cum nocere desinunt : nec possunt aliquod? i eos ? in fide solidati sunt : sed sanctis subiecti eis tanquam seruis obediunt. - Quod hi astrologiam aruspiciam & omnes? artes reprobas inuenerunt & peruaserunt cultum idolorum per miracula : & uarias fallaciarum tendiculas 093
  • f. 35v : Capitulum 18 : Cur deus humano generi sic patiatur illudi, & q? tribus de causis uana est eorum religio 095
  • f. 36 : Capitulum 19 : Quod in cultu simulacrorum nulla potest esse religio : Nam a simulatione id est a fallacia dicta sunt 096
  • f. 36v : Capitulum 20 / Liber 3 / Capitulum 1 : Breuis epilogus quo decet gentibus superatis sibi a philosophis grauius imminere certamen. - Lucii Coelii Lactantii Firmiani diuinarum institutionum aduersus gentes Liber tertius. De falsa sapientia ad Constantinum imperatorem. - Comendantur in primis ueritas, & oium ? eloquentiae, & quare eam non sint assecuti philosophi, aperitur, & quare stilo simplici sacra scribantur eloquia, & ? philosophies tunc maxime credendum est cum suam ignorantiam profitentur 097
  • f. 37 : Capitulum 2 : Quod ipso? nomine philosophiae conuincitur quam? inanis fuerit gentiliter philosophantium occupatio 098
  • f. 37v : Capitulum 3 : Ex quibus rebus philosophia constet. Et quis fuerit auctor academicae lectae quae nihil recte diffinit quam? solam opinionem esse in philosophia gentilium, qui immo? plus audent quia errores eorum non arguit nisi deus 099
  • f. 38 : Capitulum 4 : Quomodo Zeno & Socrates totam philosophiam sustulerunt de medio & quasi quodam ciuili bello confecta est armis 100
  • f. 38v : Capitulum 5 : Contra acadaemicos multa scire & natura rerum, & uitae necessitas cogit 101
  • f. 39 : Capitulum 6 : Quomodo? sapientia in medio errantium fuerit. Et acadaemici contra physicos : & physici contra acadaemicos dimicauerint. Et quae sint asystatarum exempla quaestionum & ? rationes caelestium siue naturalium sciri non possint 102
  • f. 39v : Capitulum 7 : De morali philosophia.& quare sicut utilior : ita & caeteris philosophiae partibus? sit facilior.qui? fuerit oium philosophorum ferem sententiae de summo bono 103
  • f. 40 : Capitulum 8 : Quod uera sapientia summum bonum hominis non esse animi uel corporis uoluptatem aut aliquid eorum quae a philosophis sunt proposita 104
  • f. 41v : Capitulum 9 : Quid sit uerem sapientis summum bonum. Et quam? uitiosa fuerint ratio Anaxagorae ad quid natus sit homo 107
  • f. 42 : Capitulum 10 : Quod ea quae uidentur hominis esse propria caeteris quoque animalibus communia sunt, hominis uero proprium est deum noscere & colere 108
  • f. 42v : Capitulum 11 : Quod deus fecit hominem cupidum religionis & sapiae, quorum alterum constare sine altero non potuit?. Et q? nihil eorum quae mortales appetunt summum bonum sit 109
  • f. 43 : Capitulum 12 : De duplici pugna corporis & animae & hostibus utriusque. Et ? uirtus non propter se appetenda est. Sed propter uitam aeternam, quae summum bonum est. Et uirtutem necessario sequitur, & in praesenti haberi non potest 110
  • f. 44 : Capitulum 13 : Quo anima sit immortalis & quare diuina traditio logicam non desiderat, aut philosophiam sed ethicam solam, in qua docenda summi philosophi errauerunt. Et quare philosophia non sit dux uitae & uirtutum parens, expultrix & ultrix uitiorum quod tamen Cicero & alii astruere connati sunt 112
  • f. 45 : Capitulum 14 : Quod Lucretius & alii errauerunt opinati sapientiam inuentam esse ab hominie & nec datam hominibus a creatore : & quomodo? Cicero suis uerbis conuincitur. & ? pholosophia nec uerum docet nec ad recte uiuendum instruit 114
  • f. 45v : Capitulum 15 : Quod in eodem errore fuit Seneca, & quid philosophia secundum ipsum. Et ? sicut deus unus & ueritas una, ita una est & simplex sapientia. Et quomodo philosophorum oratio pugnet cum uita 115
  • f. 46v : Capitulum 16 : Quod recte docentes & male uiuentes teste Cicerone non utilitatem ex philosophia, sed inanem percipiunt delectationem. Et ? sapientia se ipsam semper exercet in bonis actibus. Et quare non philosophiae sed sapientiae ipsi? iugiter insistendum sit 117
  • f. 47 : Capitulum 17 : Quae fuit ipsa doctrina Epicuri quae moribus omnium appositissima loquebatur et quomodo Leucippum & Democritum habuerit autores erroris & fabros athomorum & assertores uoluptatis 118
  • f. 48v : Capitulum 18 : Quomodo pythagoraci & stoici contrario epicureis errore desipiant, sicanimarum immortalitatem statuentes, ut eas in uaria corpora trasire mentiantur. Et uoluntariam mortem persuaserunt inaniter philosophantibus 121
  • f. 49v : Capitulum 19 : Quod Cicero & alii sapientissimi immortalitatem animarum sed infideliter docet. Et ? Mala uel bona mors sit ponderanda ex ante acta uita & gratia dei 123
  • f. 50 : Capitulum 20 : Quod Socrates in eo fuit cordatior caeteris, quia a scrutino caelestium & naturalium causis disputationem suspendit, inquibus temerem consumitur ingenium & tempus, & in multis desipuit, quorum subiiciuntur exempla 124
  • f. 50v : Capitulum 21 : Quod Plato didicerit a Socrate ea, quae si obtineret humani generis periret societas 125
  • f. 51 : Capitulum 22 : Quod dogma Platonis non erat nisi criminis fons & fomes, & uirtutum omnium exterminium 126
  • f. 51v : Capitulum 23 : De minoribus philosophis, &quatenus inuicem ratione ex rerum contemptu prosi ciant, & erroris assertores sint 127
  • f. 52 : Capitulum 24 : De Antipodibus, quos ideo esse finxerunt, quia opinati sunt mundum esse rotundum 128
  • f. 52v : Capitulum 25 : Quod & quanta praedicenda sunt, & alias necessaria gentiliter philosophantibus, ut philosophiam nullus assequatus aut rarus 129
  • f. 53 : Capitulum 26 : Quod doctrina caelestis saptientia sola largitur, quam natura communis appetit, & querens philosophiam non inuenit. Et quam efficax sit lex dei, & ecclesiae sacramenta 130
  • f. 53v : Capitulum 27 : Quod philosophi saepe recte praecipiunt & interdum uident uerum. Et quare non sit eis credendum, in quo solo nitatur conditio creaturae, & unde nec non aut fortuna, & quomodo philosophi iuicem gladiis pereunt 131
  • f. 54 : Capitulum 28 : Quod fortuna nihil est que philosophi non momen ? Deam, sed deum mentiuntus. Et quomodo hunc errorem daemones immiserint eis, qui deum nesciebant, aut contendebant 132
  • f. 54v : Capitulum 29 : Item repetitio de fortuna, & natura & definitione eius 133
  • f. 55 : Capitulum 30 : Epilogus quo docet quomodo transeundum sit a unanitate philosophorum recedentibus, & ad ueram sapiam aspirantibus ad uerbum dei, i quo solo ueritas inuenitur, & uirtus, & beatitudo, & ab ei quam dicta sunt, ad dicenda transtitum facit 134
  • f. 55v : Liber 4 / Capitulum 1 : Lucii Coelii Lactantii Firmiani diuinarum institutionum aduersus genteis Liber quartus in quo docetur quae religio, & quae sapientia uera sit. - Quomodo unius saeculi error in omnem sit transsusus aetatem, & orbem occupauerit. Et graecia post gloriam septem sapientum studio perquirendae ueritatis exarserit : & studiosi eius se maluerint philosophos quam sapientes appelliari 135
  • f. 56 : Capitulum 2 : Quod ibi quaerenda est sapia, ubi gentibus est stultitiae titulus, & quare Pythagoras & Plato litterarum? persecutores non accesserunt ad Iudaeos 136
  • f. 56v : Capitulum 3 : Quod sapientia & religio inseparabiliter cohaeret, & quod necesse est eosdem non diuersos esse secretarios sapientiae & numinis sacerdotes & quare contra naturam sit colere plures deos. Et quare necessitate naturae opportet dominum esse unum uniquique sic & patrem unum 137
  • f. 57 : Capitulum 4 : Quod sapia spectat ad filios, religio ad seruos : et utriosque deus unus solus, & uerus qui in gratum abdicat filium & fugitiuum punit seruum 138
  • f. 57v : Capitulum 5 : Quod oracula prophetarum solicite insepicienda sunt quos diuinitus esse locutos rerum multo ante praedictarum conuincit euentus. Et quo tempore prophetauerit Moyses. Quot annis Iosue rexerit populum. Quot praesuerint iudices, quamdiu regnauerint reges. Quo tempore dominatus sit Cyrus. Quod in prophetis est sapientiae fundamentum 139
  • f. 58 : Capitulum 6 : Quod deus creator oium coomnipotentem genuit filium & per eum creauit uniuersa testes sunt sibylla & Trimegystus : oracula consona prophetis & sapientissimo Salo 140
  • f. 58v : Capitulum 7 : Quod nomen filii & angelis & hominibus sit ignotum : licet nomen ? quod ab utrisque adoratur, & unde dicatur Iesus, & unde Christus 141
  • f. 59 : Capitulum 8 : Quod filius bis natus est : aeternaliter de patre temporaliter? de uirgine matre : sed natiuitate inexcogitabili & ineffabili. Et quare dicatur uerbum : & in quo ab aliis angelis differat & quare illi non dicantur uerbum dei uel uerba. Et quare hominis spiritus dissolubilis, & quid Dauid & Salomon prophetauerint de hoc uerbo. Et quod Salomon processerit Troianum bellum, & quid Ioannes euangelista de eodem uerbo 142
  • f. 59v : Capitulum 9 / Capitulum 10 : Quod melius a graecis logos quam a latinis uerbum : & quid de deo senserint gentiles philosophi Zenon & Trismegystus. - De secunda natiuitate filii quam prophetae multo ante prodixerunt. Et quom eductus sit Israhel ab aegypto, & quobus ingratus beneficiis caput bouis in memoriam Apis dei aegyptiorum figurauerit : Et quos ordo publicarum fuerit prantum usque ad domini passionem 143
  • f. 60 : Capitulum 11 : Quae fuerit causa incarnationis Christi 144
  • f. 61 : Capitulum 12 : De conceptu & partu uirginis praedicto a prophetis. De passione, resurrectione, et ascensione et iudicio 146
  • f. 61v : Capitulum 13 : Quod filius a patre est secundum deitatem : & quod geminae substantiae esse couincitur ex operibus propriis : tum ex oraculis prophetarum, et etiam Apollinis Milesii testimonio et quare nec ad Salomonem, nec ad alium quam ad Christum referri possunt uaticinia prophetarum 147
  • f. 62v : Capitulum 14 : De aeterno Christi sacerdotio, quod prophetae sicut & caetera praedixerunt sic exprimentes Iesum Christum, ut oracula nec ad filium naue nec ad filium Iosedech ualeant retorqueri, & de uiis quas docuit Cbristus, qui nunquam suum honorem quaesiuit, sed patris 149
  • f. 63v : Capitulum 15 : De baptismo Christi & miraculis quae gessit in carne ante passionem : quae non modo a prophetis praenunciata sunt : sed etiam uaticinio sibyllarum sicut Cicero & Varro testantur, sed oracula ante Christi aduentum non potuerunt intelligi 151
  • f. 74 [= f. 64] 152
  • f. 74v [= f. 64v] : Capitulum 16 : De passione Christi quae iuadeis est scandalo & stultitiae gentibus : quodmodo summam uirtutem contineat, & ueram singularem sapientiam & ueritatem sicut prophetae fuerunt praelocuti 153
  • f. 65v : Capitulum 17 : Quod calumniati sunt eum quasi laegis destructorem : & quod perfigurauerit circumcisio. Et quare in illo iussa sit fieri membro. Et quare prohibitum sit carne suilla uesci 155
  • f. 66 : Capitulum 18 : Quae causa & quis fuerit ordo dominicae passionis : & quibus sit praenunciata oraculis 156
  • f. 67 : Capitulum 19 : De miraculis quae in passione domini contigerunt, de sepultura & resurrectione, & a quibus testimoniis prophetarum fides roboretur istorum 158
  • f. 67v : Capitulum 20 : Quod perfecto in Galileam domino post resurrectionem discipulis scripturatum reserauit arcana. Et quare lex uetus dicatus testamentum nec potuerit intelligi ante mortem domini. Et quod nouum testamentum ueteris adimpletio est quibus hoc ante praedictum sit testimoniis 159
  • f. 68 : Capitulum 21 : De ascensione domini, diuisione discipulorum ad nascentis ecclesiae fundamentum iaciendum et roborendum, & miraculis eorum : & quom Petrus & Paulus Romam uenientes prophetauerunt regem in breui uenturum, qui Hierosolimam destrueret, & iuadios deleret, eodem modo quo postea contigit 160
  • f. 68v : Capitulum 21 [= Capitulum 22] / Capitulum 22 [= Capitulum 23] : Quod argumentis reuincendi sunt ? diuis detrahunt sacramentis & quibus argumentis utantur infideles : ut dominicae incarnationis fidem euacuent. - Quod proceptoris morum uacillat auctoritas : si non facit ipse quod docet : sicut Iphis patet qui contra sua percepta uiuebant, sed Christus primo fecit postea docuit 161
  • f. 69 : Capitulum 24 : Quod caelestem doctorem perfectum esse oporteat, & quare perfectus esse non possit sine corporis assumptione mortalis 162
  • f. 70 : Capitulum 25 - Capitulum 26 : Quod Christus licet mortalitatem nostram sumpserit : non tamen natus est ut alii hominies : sed ex carne uirginis : & quare cum immunis esset a culpa : sponte subierit poenam. - De mysterio domesticae crucis : & uirtute & significatione eorumque christus gessit aut protulit? & quomodo praefiguratus sit immolatione agni legalis 164
  • f. 71v : Capitulum 27 : De potentia signi crucis, quantae efficatiae sit inuocatio nominis crucifixi, & quantum a daemoniis timeatur signum crucis 167
  • f. 72 : Capitulum 28 : De uera & singulari religione & unde dicatur religio : uel secundum Ciceronem uel alios 168
  • f. 72v : Capitulum 29 : De unitate patris & filii : ut liquat quomodo unius dei possunt esse cultores : qui duos colunt alterum patrem, alterum filium, patrem immortalem : filium mortalem, de quo superius dictum est 169
  • f. 73 : Capitulum 30 : De haeresibus quas non modo prophetae : sed etiam Christus & Apostoli predixerunt emersuras esse uitandas : & quod illa sola ecclesia catholica est & uera in qua est confessio & medicina peccatorum per poenitentiam & fidei sacramenta 170
  • f. 74 : Liber 5 / Capitulum 1 : Lucii Coelii Lactantii Firmiani institutionum diuinarum aduersum gentes Liber V. De iustitia ad Constantinum imperatorum. - Quod iniquum & ipium est ante damnare uel personam uel causam quam de merito eius cognoscere. Et quare sapientia iungenda sit religioni. Et sapientia huius mundi litteras sacras contempserit. Et quod eloquentia seruit saeculo : & quod plaerunque ut amplius elucescat, ex industria impugnant ueritatem, que fere semper idoneis assertoribus indiget. Caput Primum 172
  • f. 74v : Capitulum 2 : Quod ex defectu doctorum data est temerariis hominibus audacia impugnam diueritatem ignotam : & hoc probat exemplo duorum philosophorum, quos uiderat in Bythinia 173
  • f. 75v : Capitulum 3 : Quod discipulis christi uoluntas mentiendi absuit, qui uitam exercebant contrariam uitiis. Et quod respondendum fuit blasfemiae eorum, qui Christum magum fuisse mentiti sunt, & sibi ipsis contraria docuerunt 175
  • f. 76v : Capitulum 4 - Capitulum 5 : Quare hoc opus incoeptum sit : & contra quos, & ad quid prosit. - De iustitia quam non modo philosophi, sed etiam poetae, qui eos praecesserunt tantis quaesierunt uiribus. Et quomodo pro uero haberi debeat non figmento poetico, quod iustitia terras incolebat regnante Saturno, & aurea fuisse saecula : Sed Ioue regnante iustitiam esse fugatam 177
  • f. 77v : Capitulum 6 : Quod cupiditas fons malorum omnium expulsa iustitias suas in iniquissimas promulgauit leges & quomodo sub ioue naturae consortes seruituti subiecerit audax auara ambitiosa superba & crudelis impietas hominum, & aureum expulit saeculuù, quod sola facit puritas uerae religionis 179
  • f. 78 : Capitulum 7 - Capitulum 8 : De aduentu Christi aureum saeculum restituentis in electis in ueram reformantis religionem. Et quod uirtus innotescat, & probatur exercitio uitiorum, ut liquidum sit quare deus mala esse permiserit. - Quare iustitia quae improbatio est non uideatur ab hominibus, & homo dei templum est non aurum nec lapides. Et quod vurtutibus colendus est, non corruptibilibus donis. Et quos omina mala ex eo perueniunt, quod plures dii coluntur, quia si unus solus uere coleretus : omenes iura fraternitatis agnoscerent & exercerent 180
  • f. 78v : Capitulum 9 : Quod iniqui iustitiam quam sibi abesse sentiunt, omnibus abesse putant : & in eos qui iustiores & inocentissimi sunt, atrocius& 181
  • f. 80 : Capitulum 10 : De impia iniquorum qui deum nesciunt pietate. Et quid & tibi sit uera pietas : quam deorum cultores asse qui nequeunt propter subiectas causas 184
  • f. 80v : Capitulum 11 : Quod persecutores christianorum non modo bestiae fuerint, sed ipsis bestiis brutiores & truciores. Quibus & quare tormentis martyres afficiant 185
  • f. 81 : Capitulum 12 : Quomodo ipsi carnificibus grati facti sunt : qui diligunt inimicos. Et quod expetibilius est esse bonum & malum putari, quam malum esse & uideri bonum 186
  • f. 81v : Capitulum 13 : Quod ex eo pateriustitia christianae religionis : & ueritas fidei quod de cultoribus deorum crescit ecclesia, sed de ecclesia nec minis nec tormentis compelli possint ad cultum deorum,& 187
  • f. 82 : Capitulum 14 : De uera christianorum, qui in culmine patientiae constituti : philosophos laudatores patientiae antecedunt, uirtute patiendi. Et quod uanum & stultum est imaginatam terramque ut deum colere 188
  • f. 82v : Capitulum 15 : Quare sapientes habentur prostulti, & quomodo in duabus praecipue urtitutibus, pietate scilicet é aequitate iustitia constet& 189
  • f. 83 : Capitulum 16 : De aequitate christianorum quam phi non habentes nec inuenire nec defendere potuerunt 190
  • f. 83v : Capitulum 17 : Quomodo Carneades & iura pro utilitate sancita : & ueram in hominibus iustitia nisi forte stultos collegerit iueniri non posse : & 191
  • f. 84 : Capitulum 18 : Contra Carneades quod nec stultus possunt esse iustus nec sapiens iniustus : Et quod in nocentibus & iustis deus semper optime consuluit : & 192
  • f. 85v : Capitulum 19 : Quod ignoratio immortatilatis & dei ueri praedictorum errorum est, & mortem meretur aeternam. Et quod homo non sit hominis genitor : sed minister generationis. Et quare deus ueram sapientiam uoluit sub specie stultitiae occultari 195
  • f. 86 : Capitulum 20 : De insania eorum, qui deos culunt, & non audent ratione contendere cum fidelibus, é quare sacramentorum suorum silentium indicant& 196
  • f. 87 : Capitulum 21 : Quod hostes suos adorat stulta gentilitas, quorum cultus non modo christiani, sed & philosophi & domestici cultores deorum destruun 198
  • f. 88 : Capitulum 22 - Capitulum 23 : Quare maligni spiritus instigent cultores suos in persecutionem fidelium : & quare uera religio uideatur inanis. - Quare deus electos suos tradita impiis potestate uexari patiatur 200
  • f. 89 : Capitulum 24 : Quod bonorum tortores torquebuntus : & malas bestias de terra ausete deus 202
  • f. 89v : Liber 6 / Capitulum 1 : Lucii Coeli Lactantii Firmiani diuinarum institutionum aduersus genteis Liber VI. De uero cultu ad Costantinum imperatorem. - Quod innocentia uerissimus dei cultus est : quam rem carnalis homo corpori deditus nescit 203
  • f. 90 : Capitulum 2 : Quod deus nec esurit : nec sitit : nec intenebris est : ut ei oporteat hostias immolari : aut uina offerri : uel lumina& 204
  • f. 90v : Capitulum 3 : De duabus uiis : quarum altera uirtutum : altera utitiorum est : quae literra pythagorica figurantur : & fidelius tractantur a christianis quam a philosophis : & de duobus ducibus uiarum 205
  • f. 91 : Capitulum 4 : De uia uirtutis, quae in Elysios campos deducere dicitur : & uitiorum quae ad impia tartara ducit : & ducibus utriusque 206
  • f. 92 : Capitulum 5 : De falsa diffinitione philosophiae quam autore Lucillio posuerunt philosophi, & uera differentia scientiae & uirtutis 208
  • f. 92v : Capitulum 6 : Quod philosophi nesciuerunt quid esset bonum, aut malum : quia fontem boni lucidum nesciebant, nec intellexerunt quis debeat rerum & operum finis esse, & quomodo constet Lucillium falso definiuisse uirtutis officia 209
  • f. 94 : Capitulum 7 - Capitulum 8 : Quod in uia erroris est species sapientiae & uirtutis. Et quod uia ueritatis & sapientiae est simplex, & angusta, & ardua, & deum habet ducem. - Quare a philosophis ueritas iueniri non poterat, nec ab his terrenis dediti sunt : sed ab electis iuenitur pro legem dei cui possunt Ciceronis definitio adaptari 212
  • f. 94v : Capitulum 9 : Quod caput religionis & uia ueritatis est deum fideliter noscere, & fideliter colere. Et quare diuersae leges sunt agentibus institutae. Et quis senduum integritate uigeat, quam gratia largitur potius quam natura 213
  • f. 95v : Capitulum 10 : Quod religio deo : misericordia homini debetur. Et quas causas aedificandi civitates & conuiuendi socialiter, & inuentionis uerborum falso commenti sunt 215
  • f. 95 [= f. 96] 216
  • f. 95v [= f. 96v] : Capitulum 11 : In quos praecipue sit humanitas exercenda, & in quibus liberalitatibus imaginariis pereant opera, & quae impensa praestantis 217
  • f. 97v : Capitulum 12 : A quo sit speranda & expetenda, & quae & quanta sit uerae liberalitalis merces : & quam inanis & nulla falsae, & qui sunt gradus humanitatis 219
  • f. 98v : Capitulum 13 : De Praemio quod in necessitate & praecibus pauperum quisque teneatur a deo & tribus gradibus uirtutis 221
  • f. 99 : Capitulum 14 : Quod philosophi uera caruerunt humanitate : qui cum stoicis eam inter morbos animi posuerunt 222
  • f. 99v : Capitulum 15 : Quomodo peripathetici uincant stoicos : & doceant affectuum naturalium stimulos euelli non posse, sed mitigari& 223
  • f. 100 : Capitulum 16 : Quomodo peripathetici errauerunt, & quod bonus usus affectuum uirtus est, malus uitium. Et quod usus ipse ex causa pensandus est 224
  • f. 100v : Capitulum 17 : Quod ea que phi uitia putant : uirtutes sunt, tantum referantus ad finem debitum i ad deum. Et quod insani sunt qui humanam naturam : igenitis affectibus spoliare nituntus 225
  • f. 101v : Capitulum 18 : Quomodo praecepta dei quibus insistendum est, a philosophicis dissideant institutis, & quis sit sapientiae titulus 227
  • f. 103 : Capitulum 19 - Capitulum 20 : Quod peripathetici stoicis obuiant in denfentione affectionum. Et quae sint tres furiae quas poetae finxerunt, & quis earum usu sit & abusus. - De quique sensuum uoluptatibus, & quare plus uoluptatis datum sit homini a natura quam caeteris animatibus. Et primum de uoluptate uisus, & de spectaculis euitandis : & de ludorum & spectaculorum autoribus 230
  • f. 104v : Capitulum 21 - Capitulum 22 : De uoluptate aurium. Et quid sibi uelit diuinorum eloquiorum simplicitas, quae omnibus carminibus & floribus, pompisque uerborum praeferanda est. - De uoluptate olfatus & gustus, quam uir prudens euitare debet, ut laequos & tendiculas mortis 233
  • f. 105 : Capitulum 23 : De uoluptate tactus : & quare sit in homine uehementior quam in caeteris animalibus : & quantas per eum diabolus turpitudines ingerat : & spicula Gehennae. Et de licito coitu : & illicito. Et quare inter omnia animantia sola mulier post concaeptum sit patiens uiri. Et quis sit continentiae uel incontinentiae fructus 234
  • f. 106 : Capitulum 24 : De poenitentia & fructu eius, & conscientiae stimulis, & districto dei iudicio : ex quibus sacrificiis : & in qua ara possit placari 236
  • f. 107 : Capitulum 25 : De differentia doni & sacrificii diuini : & forma laudandi deum : & orationis forma & structu 238
  • f. 108 : Liber 7 / Capitulum 1 : Lucii Coeli Lanctantii Firmiani diuinarum institutionum aduersus gentes Liber VII et ultimus. De diuino praemio.i.de uita beata & ultio futuro Iudicio ad Constantinum Imperatorem. - Quid sit dictum in praecedentibus libris, quid restat dicendum in ultimo : qui sint credituri ueritati : & qui non : & quare 240
  • f. 108v : Capitulum 2 : Quod aureum saeculum, id est foelicissimis status futurus est, post iudicium. Et quare ratio mundi non potest ab homine appraehendi, & quod ueram sapientiam non assequitur quis beneficio naturae : sed gratiae 241
  • f. 109 : Capitulum 3 : Quantum errauerint stoici de ratione mundi & autore omnium deo, & homine per quem factus esse mundus : & quam manifeste contra Epicurum rationibus doceatur mundum & omnia quae in eo sunt dei prouidentia gubernari 242
  • f. 110 : Capitulum 4 : Quod omnis res ad aliquem usum facta est, etiam illa quae omnia uidetur esse mala : & quare homo creatus sit corpore fragilis, & capax rationis 244
  • f. 111 : Capitulum 5 : Quare homo creatus sit & quare ex contrariis constet, & quod ei domicilium constitutum sit in medio, & uita duplex proponitur, quarum alteram ministrat natura : alteram largitur gratia. Et quid significet & 246
  • f. 112 : Capitulum 6 : Item quare mundus creatus sit, quare homo, quam inanis sit cultus deorum 248
  • f. 112v : Capitulum 7 : Quare philosophi nequiuerint comprehendere ueritatem integre quam tamen sicut exempla declarant, particulatim comprehenderunt totam se defendere nequiuerunt 249
  • f. 113 : Capitulum 8 : De immortalitate animae : & quibus eam argumentis Plato sit conatus astruere 250
  • f. 113v : [Capitulum 9] : Quaesit de immortalitate animae fidelis assertio. Et quod laborum uirtutumque finis beata aeternitas est 251
  • f. 114 : Capitulum 10 : Item de immortalitate animae, & quod uirtus semel habita perpetuatur, & amitti non potuit. Et quod uita duplex esse : & item mortes duae homini praeponuntur 252
  • f. 114v : Capitulum 11 : De resurrectione corporum mortuorum, & morte, & animarum perpetuitate 253
  • f. 115 : Capitulum 12 : Item de immortalitate animae contra Lucretium : & Epicurum. Et des differentia mentis & animae, & corporum resurrectione 254
  • f. 116 : Capitulum 13 : Quibus testimonis immortalitas animae approbatur : & futurum iudicium dei. Et quantum Aristoxenes alios uicerit in errore 256
  • f. 116v : Capitulum 14 : De fine mundi & errore Chaldaeorum. De aetate mundi. Et quod post sex aetates, id est sex mille annorum status mundi mutabitur & renouabitur. Et quod mille anni sunt unus dies dei. Et quod mille annos regnabunt electi dei in terra post iudicium 257
  • f. 117v : Capitulum 15 : Quod submersio pharaonis & Aegyptiorum, & liberatio Hebraeorum de seruitate aegypti praefigurauit liberationem electorum : & reprobationem& 259
  • f. 118 : Capitulum 16 : Quomodo imperii uentura sit destructio : & quae illi signa praecessura sint secundum uaticinia prophetarum & Sibyllae 260
  • f. 118v : Capitulum 17 : De aduentu magni prophetae qui helias dicitur, & quomodo interficietur ab Antichristo, et resurget die tertia et ascendet in caelum. Et de persecutione ecclesiae quam inferet antichristus, et de miraculis eius 261
  • f. 119 : Capitulum 18 : Quomodo haec pronunciata sint et uaticiniis prophetarum, et oraculis gentilium uatum, et uersibus sibyllinis 262
  • f. 119v : Capitulum 19 : Quomodo christus & quibus signis praecedentibus descendet de caelo, ut interficiat Antichristim, & tyrannos, & impios deleat de terra. Et quod uigiliae nocturnae christianorum ideo institutae sunt& 263
  • f. 120 : Capitulum 20 : Quomodo aperientur inferi, & resurgent mortui. Et qui iudicandi sunt, & qui non. Et quomodo haec Sibylla praedixerit. Et qua ratione anima cum immortalis sit patibulis esse possit secundum stoicos 264
  • f. 120v : Capitulum 19 [= Capitulum 21] : De potentia dei quae pro merito cuisque potest & homines : & angelos punire. De carnis immortalitate post resurrectionem. Dedifferentioa ignis gehennalis : & ignis communis. Et quid in electis : & quid in reprobis operetur 265
  • f. 121 : Capitulum 22 : Quod haec a quibusdam dicuntur esse poetica : &unde ad notitiam uenerit poetarum tribus de carnis? corrupint ueritatem, letheum amnem & alia phantastica induxerit 266
  • f. 121v : Capitulum 23 : De resurrectione. Et quod Pythagoras & alii philosophi inepte locuti sunt & de anastasi mentientes animas in uaria, transire corpora 267
  • f. 122 : Capitulum 24 : Quomodo secundum uaticinia Sibyllae postiudicium per mille annos regnabit in terra filius dei eum electis suis in sanctra ciuitate quam constituet. Et quod diabolus vincetur mille annis& 268
  • f. 123 : Capitulum 25 - Capitulum 26 : Quod non restant ex quarundam scripturarum assertione nisi ducenti anni usque ad rerum innouatione. Et quod finis non aderit : nisi Roma destructa. - Quod elapsis mille anni aurei saeculi post iudicium soluetur item diabolus : & concitabit gentes : ut sanctam expugnent ciuitatem & obsidebunt eam & quomodo eam omnino deus destruet, & poenis aeternis tradet, 270
  • f. 123v : Capitulum 27 : Exhortatio ut omnes properent ad suscipiendam cum religione sapientam, per quas ad beatissimam peruenitur aeternae uitae beatudinem 271
  • f. 124v : Liber unus / [Capitulum 1] - Capitulum 2 : Lucii Coelii Lactantii Firmiani ira dei ad Donatum liber unus incipit. - Animaduerti seape Donate plurimos existimare& - De gradibus per quos ad ueritatem ascenditur : & qui de ipsis gradibus deiiciantur 273
  • f. 125 : Capitulum 3 - Capitulum 4 : Quod nullus asseruit deum irasci, & gratia non moueri. - Contra Epicurum disputat, qui negabat deum irasci, gratificari & omnia prouidenter? 274
  • f. 125v : Capitulum 5 : Contra Stoicos dicentes in deo esse gratiam, sed non iram 275
  • f. 126v : Capitulum 6 - Capitulum 7 : Quod deus irascitur. - Quod philosophi errant, & quod homines ad aliis animantibus maxime differunt religione, quae hominis est propria 277
  • f. 127 : Capitulum 8 : Contra Epicurum religionem subuertentem, & quod religio sit habenda 278
  • f. 127v : Capitulum 9 - Capitulum 10 : Varias opiniones de mundi opificio & gubernatione enumerat. - Quod mundus dei prouidentia factus sit, & gubernetur 279
  • f. 129v : Capitulum 11 : Vtrum unius dei an plurium doerum prouidentia mudus regatur & constet 283
  • f. 130 : Capitulum 12 - Capitulum 13 : Quod religio sit : & hominis sit. - Quod omnia tam bona quam mala hominis gratia facta sunt 284
  • f. 131 : Capitulum 14 : Cur deus fecerit hominem 286
  • f. 131v : Capitulum 15 : Vnde ad hominem peccata perueniant 287
  • f. 132 : Capitulum 16 : Quae materia sit in deo miserationis gratiae uel irae 288
  • f. 132v : Capitulum 17 : Quodd deus administrat mundum : & regit hominum actus. Et per consequens irascit 289
  • f. 133 : Capitulum 18 : Quod fine ira peccata non corriguntur 290
  • f. 133v : Capitulum 19 : Quod homo ex corpore uitia, & ex anima uirtutes habeat. Et quod cum uelit deus homines bonos, eorum uitiis irascitur 291
  • f. 134 : Capitulum 20 : Quod malorum faelicitas irae dei non contradicat. Et quod sit deus patientissimus 292
  • f. 134v : Capitulum 21 : Si deus irascitur, cur hominem irasci prohibuit 293
  • f. 135 : Capitulum 22 - Capitulum 23 : Epilogus & inductio autoritatum sibyllae Erythrae ad iram deu probandam. - Auctoritatibus aliarum Sibyllarum iram dei probat 294
  • f. 136 : Capitulum 24 : Concludit deum amandum, uerendum, honorificandum, & metuendum 296
  • f. 136v : Liber unus / Capitulum 1 : Lucii Coelii Lactantii Firmiani de opificio dei uel formatione hominis liber unus ad Demetrianum auditorem suum. - Prooemium in quo natrat cur hocopus assumpserit 297
  • f. 137 : Capitulum 2 : Quae deus homini, & quae caeteris animalibus dedit 298
  • f. 137v : Capitulum 3 : Contra Epicureos disputat, qui opera naturae dannabant : & praecipue quod homo caeteris animantibus imbecillior oriatur 299
  • f. 138 : Capitulum 4 : Contra Epicureos conquerentes homines morbis & immaturae morti subiectos 300
  • f. 139 : Capitulum 5 : De differentia creationis animalium brutorum & hominis secundum corpus 302
  • f. 139v : Capitulum 6 : Contra Epicurum : qui ex atomis fortuito concurrentibus compactum fabricatumque hominem disputauit 303
  • f. 140 : Capitulum 7 : De dei prouidentia circa uniuersalem hominis fabricam 304
  • f. 140v : Capitulum 8 : De forma hominis & omnium membrorum habitudine : sed specialiter de auribus & oculis 305
  • f. 141v : Capitulum 9 - Capitulum 10 : Contra eos qui sensus falsos esse contendunt. - Ad oculorum fabricam redit & omnium membrorum habitudinem, sed specialiter quae usque ad uentrem per cutem apparent 307
  • f. 142v : Capitulum 11 : De uisceribus & intestinis usque ad membra genitalia 309
  • f. 143v : Capitulum 12 : De membris conceptionis, & ispius conceptus physica ratione 311
  • f. 144 : Capitulum 14 [= Capitulum 13] - Capitulum 13 [=Capitulum 14] : Contra illos quod per uoluptate membris genitalibus abutuntur, & subditorum membrorum forma. - Quod de multis quae sunt incorpore ratio sciri nequit 312
  • f. 144v : Capitulum 15 - Capitulum 16 : De obscura uocis ratione. - Vbi sit mentis sedes, & que ratione corpori coniungatur 313
  • f. 145v : Capitulum 17 : Quod anima sit aeterna, & quod sit secundum philosophorum uarias opiniones 315
  • f. 146 : Capitulum 18 - Capitulum 19 : Vtrum animus & anima sint idem. De origine animae an sit 316
  • f. 146v : Capitulum 20 : Cur deus dedit spiritum tempratorem 317
  • f. 147 : Capitulum 21 : Operis conclusio : & ueritatem superari non posse 318
  • f. 147v : Nephythomon Liber : Lucii Coelii Lactantii Firmiani Nephytomon Incipit 319
  • f. 153 : De Phoenice Carmina : Lucii Coelii Lanctantii Firmiani de phoenice carmina incipiunt 330
  • f. 154v : Capitulum 11 / Expositio : Ex priore espistola diui Pauli ad corinthios. - Expositio Ioannis Chrystostomi 333
  • f. 158v : Sermo : Sermo Laurentii Vallae de mysterio Eucharistiae 341
  • f. 159v : Adhortatio : Adhortatio Philippi ad quendam theodosium iudaeum ut Christi religionem relicta iudaeorum superstitione coleret 343
  • f. 160v : Salutatio? / Colophon / Registrum : Ioannes Petrus Valetianus Bellunensis piis Lectoribus Salutem?. - Diuina opera Lactantii Firmiani & aliorum supradictorum Impressa Venetiis mira arte & diligentia Ioannis de tridino cognominati Tacuinus finiunt. M.ccccc.ii. die.iii.Ianuari dominante inclyto principe Leonardo Lauredano. - Registrum huius operis 345
  • f. 1 : Tertuliani Apologeticus / Capitulum 1 : Liber Tertulianus. Quinti Septimi Florentis Tertulliani Apologeticus aduersus gentes. - De Ignorantia 346
  • f. 1v : Capitulum 2 : De nobis nihil tale cum aeque extorquere oporteret& 347
  • f. 2 : Capitulum 3 : Quid quod ita plaerique clausis oculis in odium eius inpingunt, ut bonum alicui testimonium ferentes admisceant nobis exprobationem 348
  • f. 2v : Capitulum 4 : De legibus 349
  • f. 3 : Capitulum 5 - Capitulum 6 : Contra idola. - Quales ergo leges istae quas aduersus nostoli exercent impii : injusti turpes dementes uani& 350
  • f. 4 : Capitulum 7 - Capitulum 8 : Non esse credendum famae. - Vt fidem natura ipsius appellem aduersus eos qui talia credenda esse praesumunt& 352
  • f. 5 : Capitulum 9 : De non colendo idolo 354
  • f. 5v : Capitulum 10 : De Saturno & Ioue 355
  • f. 6 : Capitulum 11 : De simulacris 356
  • f. 6v : Capitulum 12 : De laribus 357
  • f. 7 : Capitulum 13 - Capitulum 14 : De sacrificando. - De fabulis & nimiis deorum foeditatibus 358
  • f. 7v : Capitulum 15 : De capite asinino & caeteris insignibus : quorum cultura Christianis obiiciebatur 359
  • f. 8 : Capitulum 16 : De deo quem Christinani colunt 360
  • f. 8v : Capitulum 17 - Capitulum 18 : De prophetis. - De scripturis dominicis 361
  • f. 9 : Capitulum 19 - Capitulum 20 : De Moyse propheta. - De statu temporum 362
  • f. 9v : Capitulum 21 : De christo & quid christiani differant ad hebraeis 363
  • f. 10v : Capitulum 22 : De christo & deo omnipotente 365
  • f. 11 : Capitulum 23 : De phantasmatibus magice & daemoniis 366
  • f. 11 [= f. 12] : Capitulum 24 : De religione Rhomanorum 368
  • f. 11v [= f. 12v] : Capitulum 25 : De regno deorum 369
  • f. 13 : Capitulum 26 - Capitulum 27 - Capitulum 28 : De regno dei. - De spiritu daemoniaco. - De regno Imperatoris 370
  • f. 13v : Capitulum 29 - Capitulum 30 : An possint prodesse Idola. - De potestate Imperatorum 371
  • f. 14 : Capitulum 31 - Capitulum 32 : De oratione pro inimicis. - Item pro Imperio & potestate Romanorum 372
  • f. 14v : Capitulum 33 - Capitulum 34 - Capitulum 35 : De Imperatore. - De augusto Imperatore. - De solennibus Caesarum 373
  • f. 15 : Capitulum 36 : De aequalitate omnium perfonarum 374
  • f. 15v : Capitulum 37 - Capitulum 38 : Ne malum contra malum. - De coetu 375
  • f. 16 : Capitulum 39 : De disciplina christianorum 376
  • f. 17 : Capitulum 40 - Capitulum 41 : De aduersis urbibus. - Quod deus spernitur & statuae adorantur 378
  • f. 17v : Capitulum 42 : Contra eos qui infructuosos dicebant christianos 379
  • f. 18 : Capitulum 43 - Capitulum 44 - Capitulum 45 - Capitulum 46 : De lenocinio. - De exorcismate. - De custodiis hennicorum. - De innocentia christianorum 380
  • f. 21 : Sermo / Capitulum 47 : Sermo de vita aeterna. - Item Sermo pulcherrimus de uita aeterna 386
  • f. 22 : Tabula / Colophon / Registrum : Tabula. - Quinti Septimi Tertuliani apologeticus aduersus gentes cum sermone pulcherrimo de aeterna uita explicit. Quod opus arte et impensis Ioannis Tacuini fuit impressum Venetiis anno domini.152.die nono Ianuarii : dominante Leonardo lauredano principe illustris. - Registrum huius operis. a b c sunt terni d est duernus 388
  • Garde : [Texte manuscrit] : [Texte en latin, rubriques peintes] 394
  • Garde : [Texte manuscrit] : [Texte en latin, rubriques peintes] 395
  • Contre-plat inf. : [Texte manuscrit] : [Texte en latin, rubriques peintes] 396